Lazura Wodna czy Rozpuszczalnikowa: Co Wybrać do Ochrony Drewna?

Lazura Wodna czy Rozpuszczalnikowa: Co Wybrać do Ochrony Drewna?

Wybór odpowiedniego preparatu do ochrony drewna to kluczowa decyzja, która wpływa na jego trwałość, estetykę i bezpieczeństwo użytkowania. Wśród dostępnych opcji, lazury zajmują szczególne miejsce, oferując transparentne wykończenie, które podkreśla naturalny rysunek drewna, jednocześnie chroniąc je przed szkodliwymi czynnikami zewnętrznymi. Na rynku dostępne są głównie dwa rodzaje lazur: wodne i rozpuszczalnikowe. Oba typy mają swoje zalety i wady, a wybór między nimi zależy od specyficznych potrzeb projektu, rodzaju drewna, warunków eksploatacji oraz preferencji użytkownika. W niniejszym artykule przyjrzymy się bliżej obu rodzajom lazur, omówimy ich właściwości, zalety i wady, a także podpowiemy, jak dokonać świadomego wyboru, który zapewni optymalną ochronę i estetyczny wygląd drewna.

Czym jest Lazura i Jak Działa?

Lazura to transparentny lub półtransparentny preparat do wykończenia drewna, który tworzy na jego powierzchni cienką, elastyczną powłokę. W przeciwieństwie do kryjących farb, lazura nie zakrywa naturalnego rysunku drewna, lecz go podkreśla, uwydatniając słoje i teksturę. Działanie lazury polega na:

Ochronie przed wilgocią: Lazura tworzy barierę, która ogranicza wnikanie wody do drewna, zapobiegając jego pęcznieniu, kurczeniu się i pękaniu.
Ochronie przed promieniowaniem UV: Promieniowanie ultrafioletowe powoduje degradację ligniny, składnika drewna odpowiedzialnego za jego wytrzymałość. Lazura zawiera pigmenty i filtry UV, które absorbują promieniowanie, chroniąc drewno przed szarzeniem i blaknięciem.
Ochronie przed grzybami i pleśnią: Niektóre lazury zawierają biocydy, które zapobiegają rozwojowi grzybów i pleśni, szczególnie w miejscach narażonych na wilgoć.
Podkreśleniu naturalnego piękna drewna: Lazura uwydatnia rysunek słojów, nadając drewnu elegancki i naturalny wygląd.

Lazura Wodna: Charakterystyka i Właściwości

Lazury wodne, jak sama nazwa wskazuje, są oparte na wodzie jako rozpuszczalniku. Oznacza to, że zawierają mniej lotnych związków organicznych (LZO) w porównaniu do lazur rozpuszczalnikowych. To czyni je bardziej przyjaznymi dla środowiska i bezpieczniejszymi dla użytkowników.

Zalety Lazur Wodnych:

Niska zawartość LZO: Mniejsza emisja szkodliwych substancji do atmosfery, co przekłada się na lepszą jakość powietrza w pomieszczeniach i na zewnątrz.
Bezwonność lub słaby zapach: Komfort pracy i brak konieczności intensywnego wietrzenia pomieszczeń.
Szybkie schnięcie: Krótszy czas oczekiwania między kolejnymi warstwami i szybsze zakończenie prac.
Łatwość aplikacji: Dobra rozpływalność i łatwość czyszczenia narzędzi wodą.
Elastyczność powłoki: Powłoka lazury wodnej jest elastyczna, co pozwala jej dopasowywać się do naturalnych ruchów drewna, minimalizując ryzyko pękania.
Odporność na promieniowanie UV: Dobrej jakości lazury wodne zawierają filtry UV, które chronią drewno przed szarzeniem i blaknięciem.
Trwałość koloru: Pigmenty w lazurach wodnych są odporne na działanie światła, co zapewnia długotrwały i estetyczny wygląd drewna.

Mniejsza odporność na ścieranie: W porównaniu do lazur rozpuszczalnikowych, lazury wodne mogą być mniej odporne na uszkodzenia mechaniczne i ścieranie.
Konieczność stosowania odpowiednich podkładów: W przypadku niektórych gatunków drewna, szczególnie tych bogatych w garbniki, konieczne jest zastosowanie specjalnego podkładu, aby zapobiec przebarwieniom.
Wyższa cena: Lazury wodne, szczególnie te wysokiej jakości, mogą być droższe od lazur rozpuszczalnikowych.
Mniejsza odporność na ekstremalne warunki atmosferyczne: W przypadku zastosowań zewnętrznych, w miejscach narażonych na silne działanie słońca, deszczu i mrozu, lazury wodne mogą wymagać częstszej renowacji.

Wysoka odporność na ścieranie: Powłoka lazury rozpuszczalnikowej jest twardsza i bardziej odporna na uszkodzenia mechaniczne niż powłoka lazury wodnej.
Bardzo dobra ochrona przed wilgocią: Rozpuszczalniki organiczne skuteczniej odpychają wodę, zapewniając lepszą ochronę drewna przed wilgocią.
Odporność na ekstremalne warunki atmosferyczne: Lazury rozpuszczalnikowe są bardziej odporne na działanie słońca, PoFarby sklep z farbami deszczu i mrozu, co czyni je idealnym wyborem do zastosowań zewnętrznych.
Głębokie wnikanie w drewno: Rozpuszczalniki organiczne ułatwiają wnikanie lazury w strukturę drewna, zapewniając lepszą ochronę od wewnątrz.
Łatwość aplikacji w niskich temperaturach: Lazury rozpuszczalnikowe można aplikować w niższych temperaturach niż lazury wodne.

Wady Lazur Rozpuszczalnikowych:

Wysoka zawartość LZO: Duża emisja szkodliwych substancji do atmosfery, co negatywnie wpływa na środowisko i zdrowie użytkowników.
Intensywny zapach: Uciążliwy zapach rozpuszczalników, który wymaga intensywnego wietrzenia pomieszczeń.
Dłuższy czas schnięcia: Dłuższy czas oczekiwania między kolejnymi warstwami i dłuższe zakończenie prac.
Trudność w czyszczeniu narzędzi: Do czyszczenia narzędzi potrzebne są rozpuszczalniki organiczne.
Mniejsza elastyczność powłoki: Powłoka lazury rozpuszczalnikowej jest mniej elastyczna niż powłoka lazury wodnej, co może prowadzić do pękania w przypadku dużych ruchów drewna.
Potencjalne zagrożenie pożarowe: Rozpuszczalniki organiczne są łatwopalne, co stwarza ryzyko pożaru podczas aplikacji i przechowywania lazury.

Jak Wybrać Odpowiednią Lazurę?

Wybór między lazurą wodną a rozpuszczalnikową zależy od kilku czynników:

Rodzaj drewna: Niektóre gatunki drewna, fuga epoksydowa prysznic takie jak dąb czy modrzew, zawierają garbniki, które mogą reagować z lazurami wodnymi, powodując przebarwienia. W takim przypadku zaleca się stosowanie lazur rozpuszczalnikowych lub specjalnych podkładów.
Zastosowanie: Do zastosowań wewnętrznych, gdzie priorytetem jest bezpieczeństwo i komfort użytkowania, lepszym wyborem są lazury wodne ze względu na niską zawartość LZO i bezwonność. Do zastosowań zewnętrznych, w miejscach narażonych na trudne warunki atmosferyczne, lepszym wyborem są lazury rozpuszczalnikowe ze względu na wysoką odporność na wilgoć i promieniowanie UV.
Warunki eksploatacji: Jeśli drewno będzie narażone na intensywne użytkowanie i ścieranie, np. podłoga lub meble ogrodowe, warto wybrać lazurę rozpuszczalnikową ze względu na jej wysoką odporność na ścieranie.
Preferencje użytkownika: Jeśli zależy nam na ekologicznym rozwiązaniu i łatwości aplikacji, warto wybrać lazurę wodną. Jeśli natomiast priorytetem jest trwałość i odporność, warto wybrać lazurę rozpuszczalnikową.
Budżet: Lazury wodne, szczególnie te wysokiej jakości, mogą być droższe od lazur rozpuszczalnikowych.

Przygotowanie powierzchni: Przed aplikacją lazury należy dokładnie oczyścić i oszlifować powierzchnię drewna. Usunąć wszelkie zabrudzenia, tłuste plamy i stare powłoki.
Aplikacja: Lazurę należy aplikować cienkimi warstwami, zgodnie z instrukcją producenta. Zazwyczaj zaleca się nałożenie dwóch lub trzech warstw, aby uzyskać optymalną ochronę i estetyczny wygląd.
Narzędzia: Do aplikacji lazury można użyć pędzla, wałka lub natrysku. Wybór narzędzia zależy od rodzaju lazury i preferencji użytkownika.
Warunki atmosferyczne: Lazurę należy aplikować w suchy i bezwietrzny dzień, w temperaturze zgodnej z zaleceniami producenta.
Czyszczenie narzędzi: Narzędzia należy czyścić odpowiednim rozpuszczalnikiem, zgodnie PoFarby sklep z farbami zaleceniami producenta. W przypadku lazur wodnych, narzędzia można czyścić wodą.

• Bezpieczeństwo: Podczas aplikacji lazury należy stosować środki ochrony osobistej, takie jak rękawice i okulary ochronne. Należy również zapewnić odpowiednią wentylację pomieszczenia.

Wybór między lazurą wodną a rozpuszczalnikową to indywidualna decyzja, która zależy od wielu czynników. Lazury wodne są bardziej przyjazne dla środowiska i bezpieczniejsze dla użytkowników, ale mogą być mniej odporne na ścieranie i ekstremalne warunki atmosferyczne. Lazury rozpuszczalnikowe zapewniają bardzo trwałą i odporną powłokę, ale charakteryzują się wyższą zawartością LZO i intensywnym zapachem. Przed podjęciem decyzji warto dokładnie przeanalizować specyficzne potrzeby projektu, rodzaj drewna, warunki eksploatacji oraz preferencje użytkownika. Pamiętajmy, że odpowiednio dobrana i zaaplikowana lazura zapewni długotrwałą ochronę i estetyczny wygląd drewna, ciesząc nas swoim pięknem przez wiele lat.